"من با لئوناردو صاحب دنیای زیبائی هایم!" - خوابگرد

به علت اینکه بسیاری از آثار نقاشی دوره کلاسیک فاقد امضاء هستند، مناقشه بر سر هنرمند خالق آنان همواره وجود داشته و البته همچنان ادامه خواهد داشت. البته مناقشاتی مشابه در رابطه با صاحبان پرتره نیز همواره دیده میشود. یکی از مباحثات داغ در این زمینه مربوط به طرح گچی است که بی تردید از خامه دست لئوناردو خارج شده است. پیشتر عده زیادی از منتقدان، صاحب پرتره را خود هنرمند می دانستند، اما امروزه با روشن شدن این امر که نقاشی متعلق به حدود سال 1490 است ( در آن زمان لئوناردو تنها 38 سال سن داشته ) بسیاری از صف باور گذشته خارج شده اند، چرا که صاحب پرتره به مراتب مسن تر از سن و سالی است که هنرمند داشته. همچنین تقریبا پذیرفته شده است که لئوناردو تنها در اواخر عمر، ریش انبوه می گذاشته است!

تا اینکه برخی این فرضیه جایگزین را پیش کشیدند که شاید صاحب پرتره، پدر و یا پدربزرگ لئوناردو بوده باشد. اما یک فرضیه جدی دیگر آن است که لئوناردو به تعمد، خود را به مراتب پیرتر تصویر کرده است! برای کسی که زندگیش سراسر شوق و تجسس بوده و نوآوری را تا سرحد جان دوست داشته، این فرضیه نمی تواند از ریشه بی اساس باشد. شاید دو نکته دیگر را بتوان به این موضوع اضافه کرد، اول اینکه در دوره ای که بسیاری از هنرمندان تنها دل مشغول کشیدن زیبائی ها بوده اند، این لئوناردو بود که با میلی ستودنی پیر، عجوزه و چهره های گروتسک میکشید! نکته دیگر اینکه حتی رافائل که درنقاشی "آکادمی آتن"، برای چهره افلاطون، از لئوناردو به عنوان مدل سود جسته، آشکارا او را مسن تر تصویر کرده است!